20 Μαρ 2026

Πόλεμος στο Ιράν: Ιμπεριαλισμός, Ανισότητες και Γεωπολιτική Κρίση Οι συνέπειες για τους λαούς και η επιτακτική ανάγκη της ειρήνης




Της Δρ. Βασιλικής Λάζου,
διδάσκουσας τμήματος Πολιτικών Επιστημών ΑΠΘ,μέλους
διοικητικού και επιστημονικού συμβουλίου Ιδρύματος Νίκος Πουλαντζάς

Ο πόλεμος στο Ιράν δεν αποτελεί ένα μεμονωμένο γεωπολιτικό επεισόδιο, αλλά μια
ακόμη έκφραση της βαθιάς και πολυεπίπεδης κρίσης του σύγχρονου καπιταλιστικού
συστήματος. Σε μια εποχή όπου οι οικονομικές ανισότητες διευρύνονται και οι
ανταγωνισμοί για αγορές, πηγές ενέργειας και στρατηγικά συμφέροντα οξύνονται, οι
ιμπεριαλιστικές συγκρούσεις εμφανίζονται ως εργαλείο αναδιάταξης ισχύος. Σε αυτό
το πλαίσιο, η επιθετικότητα των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ απέναντι στο
Ιράν δεν μπορεί να ιδωθεί ως μεμονωμένη επιλογή, αλλά ως συνέχεια μιας
στρατηγικής που εφαρμόζεται επανειλημμένα τα τελευταία χρόνια.

Δεν ήταν η πρώτη φορά που οι μεγάλες δυνάμεις επιχείρησαν να ελέγξουν το Ιράν.
Το 1953, η CIA μαζί με βρετανικές υπηρεσίες οργάνωσαν το πραξικόπημα κατά του
πρωθυπουργού Μοσαντέκ, όταν εκείνος προχώρησε στην εθνικοποίηση των
πετρελαίων της χώρας. Η ενίσχυση του Σάχη στόχευε στο να μετατραπεί το Ιράν σε
περιφερειακό χωροφύλακα των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή,
υπερασπίζοντας τα στρατηγικά τους συμφέροντα. Αυτή η παρέμβαση άνοιξε τον
δρόμο για δεκαετίες πολιτικής καταπίεσης, ενώ ακολούθησαν ο Πόλεμος Ιράν – Ιράκ,
τα εμπάργκο και οι κυρώσεις, δημιουργώντας ένα πλαίσιο συνεχούς αβεβαιότητας και
εξωτερικής πίεσης. Η επανάσταση του 1979 έφερε ριζική αλλαγή στον εσωτερικό και
διεθνή προσανατολισμό της χώρας. Το Ιράν μετατράπηκε σε θεοκρατικό κράτος με
αυστηρή κεντρική εξουσία και νέο ιδεολογικό πλαίσιο, που αμφισβήτησε ευθέως τη
δυτική επιρροή στην περιοχή. Η εσωτερική καταπίεση δεν δικαιολογεί στρατιωτικές
παρεμβάσεις, καθώς παραβιάζεται η κυριαρχία και το διεθνές δίκαιο, επιδεινώνουν
την κατάσταση και πλήττουν τους ίδιους τους λαούς. Το να επικαλείται κανείς το
καθεστώς μιας χώρας για να δικαιολογήσει ή να «μαλακώσει» μια εξωτερική
επέμβαση δεν είναι ανάλυση — είναι αποδοχή μιας επικίνδυνης λογικής: ότι οι ισχυροί
μπορούν να αποφασίζουν ποιος έχει δικαιώματα και ποιος όχι. Και αυτή η λογική δεν
οδηγεί σε περισσότερη δικαιοσύνη. Οδηγεί σε περισσότερους πολέμους.

Η ιστορική εμπειρία είναι αποκαλυπτική. Από το Ιράκ και το Αφγανιστάν έως τη Λιβύη
και τη Συρία, οι επεμβάσεις των μεγάλων δυνάμεων άφησαν πίσω τους διαλυμένα
κράτη, κατεστραμμένες υποδομές και κοινωνίες σε πλήρη αποσύνθεση. Η υπόσχεση
της «δημοκρατίας» μετατράπηκε σε χάος, ενώ εκατομμύρια άνθρωποι οδηγήθηκαν
στον ξεριζωμό. Η προσφυγοποίηση ολόκληρων λαών και η μετατροπή χωρών σε
ερείπια δεν ήταν παρά το πραγματικό αποτύπωμα αυτών των επεμβάσεων. Το ίδιο
μοτίβο κινδυνεύει να επαναληφθεί και στην περίπτωση του Ιράν, με ανυπολόγιστες
συνέπειες για ολόκληρη την περιοχή.

Παράλληλα, η ρητορική και η πολιτική που εκφράζεται μέσα από τον Τραμπισμό
ενισχύει αυτή την επιθετική κατεύθυνση. Η λογική της ωμής ισχύος, της μονομερούς
δράσης και της περιφρόνησης των διεθνών θεσμών δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου
ο πόλεμος εμφανίζεται ως «κανονικότητα». Η αποδυνάμωση της διπλωματίας και η
υποτίμηση του διεθνούς δικαίου ανοίγουν τον δρόμο για επικίνδυνες κλιμακώσεις.
Η σύγκρουση με το Ιράν δεν αποτελεί μια εύκολη υπόθεση. Το Ιράν διαθέτει
σημαντικές στρατιωτικές δυνατότητες, γεωστρατηγική επιρροή και συμμαχίες που
μπορούν να μετατρέψουν μια τοπική σύγκρουση σε ευρύτερη περιφερειακή ανάφλεξη.
Η γενίκευση του πολέμου θα μπορούσε να προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις,
εμπλέκοντας περισσότερες χώρες και οδηγώντας σε μια ανεξέλεγκτη κλιμάκωση. Οι
συνέπειες μιας τέτοιας εξέλιξης θα είναι πολλαπλές. Πέρα από την ανθρωπιστική
καταστροφή, η ενεργειακή κρίση θα ενταθεί δραματικά. Η Μέση Ανατολή αποτελεί
κομβικό σημείο για την παγκόσμια ενεργειακή τροφοδοσία, και οποιαδήποτε
αποσταθεροποίηση επηρεάζει άμεσα τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.
Η αύξηση του κόστους ενέργειας θα μετακυλιστεί σε όλα τα επίπεδα της οικονομίας,
εντείνοντας τις πληθωριστικές πιέσεις και επιβαρύνοντας την καθημερινότητα των
πολιτών. Ταυτόχρονα, οι οικονομικές επιπτώσεις θα είναι βαθιές. Η διεθνής
αβεβαιότητα, η μείωση των επενδύσεων και η αύξηση του κόστους παραγωγής
δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια νέα οικονομική κρίση. Οι κοινωνίες θα βρεθούν
αντιμέτωπες με αυξανόμενη ανεργία, συρρίκνωση εισοδημάτων και διεύρυνση των
ανισοτήτων.

Απέναντι σε αυτή την πραγματικότητα, η στάση της Ευρώπης δεν μπορεί παρά να
αποτελέσει αντικείμενο έντονης κριτικής. Αντί να διαμορφώσει μια αυτόνομη πολιτική
ειρήνης και αποκλιμάκωσης, επιλέγει σε μεγάλο βαθμό, με ελάχιστες εξαιρέσεις, να
ευθυγραμμίζεται με επιλογές που τροφοδοτούν την ένταση, επιβεβαιώνοντας την
πολιτική της εξάρτηση και την αδυναμία της να λειτουργήσει ως ανεξάρτητος διεθνής
παράγοντας.

Η στάση της Αριστεράς αποκτά ιδιαίτερο βάρος σε αυτή την περίοδο. Ιστορικά, η
Αριστερά ταυτίζεται με την αντίθεση στον πόλεμο και τον ιμπεριαλισμό, με την
υπεράσπιση των λαών απέναντι στις επεμβάσεις και τις καταστροφικές γεωπολιτικές
επιδιώξεις. Η καθαρή και αταλάντευτη τοποθέτηση υπέρ της ειρήνης, της μη εμπλοκής
και της διεθνούς αλληλεγγύης αποτελεί στοιχείο πολιτικής συνέπειας και αξιοπιστίας.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ελλάδα οφείλει να διαμορφώσει μια σαφή και
υπεύθυνη στάση. Η εμπλοκή σε τέτοιες συγκρούσεις δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντα
του ελληνικού λαού και εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους. Αντίθετα, η χώρα πρέπει να
επιμείνει στη γραμμή της μη εμπλοκής, της υπεράσπισης του διεθνούς δικαίου και της
προώθησης της ειρήνης. Η ανάγκη για ειρήνη, συνεργασία και σεβασμό του διεθνούς
δικαίου δεν είναι απλώς ηθική επιλογή, αλλά ιστορική αναγκαιότητα. Γιατί κάθε νέα
πολεμική ανάφλεξη δεν αφορά μόνο τους λαούς που βρίσκονται στο επίκεντρο, αλλά
ολόκληρη τη διεθνή κοινότητα.

Ταυτόχρονα, αναδεικνύεται η επιτακτική ανάγκη να επανεξετάσουμε συνολικά την
πολιτική και οικονομική κατεύθυνση που γεννά και αναπαράγει τέτοιες συγκρούσεις.
Η απάντηση των λαών δεν μπορεί να είναι άλλη από την ενίσχυση πολιτικών που
στοχεύουν στην εξάλειψη των ανισοτήτων, στη δίκαιη κατανομή του πλούτου και στη
δημιουργία ενός διεθνούς συστήματος που θα υπηρετεί την ειρήνη και όχι τον πόλεμο.

19 Μαρ 2026

Τέσσερις τροπολογίες του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για την πάταξη της ακρίβειας

 Η Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ Προοδευτική Συμμαχία κατέθεσε 4 τροπολογίες για την αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας που πλήττει την ελληνική κοινωνία λόγω της απροθυμίας της κυβέρνησης Μητσοτάκη να προστατεύσει τους πολίτες και να συγκρουστεί με τα καρτέλ και τα μεγάλα συμφέροντα.

Συγκεκριμένα, οι τροπολογίες του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προβλέπουν:


1. Μηδενισμό του ΦΠΑ σε βασικά αγαθά και μείωση του ΦΠΑ στα νησιά.


Η τροπολογία προβλέπει τον προσωρινό μηδενισμό του ΦΠΑ σε βασικά είδη διαβίωσης (τρόφιμα, φάρμακα, βρεφικά προϊόντα κ.ά.) για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, καθώς και μόνιμη μείωση κατά 30% των συντελεστών ΦΠΑ στα νησιά που καλύπτονται από την ευρωπαϊκή οδηγία. Στόχος είναι η άμεση μείωση του κόστους ζωής και η ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης, ιδιαίτερα σε περιοχές με αυξημένο κόστος μεταφοράς και διαβίωσης. Ο μηδενισμός ΦΠΑ έχει προσωρινό χαρακτήρα διάρκειας 6 μηνών με δυνατότητα παράτασης για ακόμη 6 μήνες. Αντίθετα, η μείωση ΦΠΑ κατά 30% στα νησιά έχει μόνιμο χαρακτήρα από 1/1/2026.

2. Μείωση Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στα καύσιμα.


Η συγκεκριμένη τροπολογία εισάγει σημαντική μείωση των συντελεστών ΕΦΚ στα καύσιμα στα κατώτατα επιτρεπόμενα επίπεδα της ΕΕ, με ιδιαίτερα έντονη μείωση στο πετρέλαιο θέρμανσης και σημαντικές μειώσεις σε βενζίνη και diesel. Το μέτρο στοχεύει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, αλλά και στη συγκράτηση των τιμών σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα, καθώς τα μεταφορικά κόστη επηρεάζουν άμεσα τις τελικές τιμές προϊόντων. Η μείωση των συντελεστών ΕΦΚ εφαρμόζεται για 6 μήνες.

3. Επιβολή ανώτατου περιθωρίου κέρδους στη διύλιση πετρελαίου και έκτακτη εισφορά.

Η ρύθμιση αυτή θεσπίζει ανώτατο όριο μικτού κέρδους στη διύλιση πετρελαίου με βάση τα προ κρίσης επίπεδα (2018 – 2021), ενώ προβλέπει και έκτακτη εισφορά 90% στα υπερκέρδη σε περίπτωση παραβίασης. Στόχος είναι ο περιορισμός φαινομένων υπερκερδοφορίας στον πυρήνα της ενεργειακής αλυσίδας και η ανακατεύθυνση πόρων προς τη στήριξη των καταναλωτών, συμβάλλοντας έμμεσα στη μείωση των τιμών καυσίμων. Το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους έχει προσωρινή διάρκεια 6 μηνών, με δυνατότητα παράτασης για ακόμη 6 μήνες.

4. Ανώτατο περιθώριο κέρδους σε τρόφιμα, βιομηχανικά αγαθά και αγροεφόδια

Η τροπολογία προβλέπει την επιβολή ανώτατων περιθωρίων κέρδους σε όλο το μήκος της εφοδιαστικής αλυσίδας για βασικά αγαθά, τρόφιμα και αγροεφόδια, με στόχο την αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας και τη σταθεροποίηση των τιμών. Περιλαμβάνει επίσης αυστηρότερο σύστημα ελέγχων και προστίμων, καθώς και μηχανισμούς αποκλεισμού παραβατών από δημόσιες συμβάσεις, ενισχύοντας τη διαφάνεια και τον ανταγωνισμό. Το μέτρο έχει μεικτή διάρκεια: για βασικές κατηγορίες αγαθών (66 κατηγορίες): περίπου 3 έτη και για λοιπά αγαθά: 1 έτος.

Δημοσιονομικό όφελος και σύνδεση με πλεονάσματα του 2024–2025

Το συνολικό εκτιμώμενο κόστος των παρεμβάσεων ανέρχεται σε περίπου 2,27 δισεκατομμύρια ευρώ (0,9 δισ. για ΕΦΚ, 1,11 δισ. για ΦΠΑ τροφίμων και 260 εκατ. για τα νησιά), το οποίο μπορεί να καλυφθεί σε μεγάλο βαθμό από τα υπερπλεονάσματα των ετών 2024 και 2025, που εκτιμώνται αθροιστικά σε περίπου 12 δισεκατομμύρια ευρώ. Συνεπώς, οι προτεινόμενες ρυθμίσεις αξιοποιούν ένα μέρος των υπερεσόδων για την άμεση ελάφρυνση της κοινωνίας και της οικονομίας, χωρίς να διαταράσσουν τη δημοσιονομική σταθερότητα, ενώ ανακατανέμουν πόρους από την υπερφορολόγηση προς τη στήριξη των πολιτών.

ΤΑ ΟΦΕΛΗ ΜΕ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ

Για κάθε IX όχημα που χρησιμοποιεί βενζίνη, το κέρδος σε κάθε γέμισμα (50lt) εκτιμάται στα 21€Στον μήνα (4 γεμίσματα), φτάνει τα 84€.

Για κάθε  IX όχημα που χρησιμοποιεί πετρέλαιο, το κέρδος σε κάθε γέμισμα (50lt) 5€. Ενώ στον μήνα (4 γεμίσματα), είναι 20€.

Για κάθε φορτηγό (νταλίκα) που χρειάζεται 300 λίτρα σε ένα δρομολόγιο, το όφελος θα είναι 30€Και στον μήνα (8 δρομολόγια), το κέρδος φτάνει τα 240€.

Για κάθε καλάθι των 100€ με τρόφιμα,  το νοικοκυριό κερδίζει 12€.

Για κάθε 1.000 lt πετρελαίου θέρμανσης, το κέρδος θα είναι 320€.

Σε έξι μήνες, μια τετραμελής οικογένεια, με ένα αυτοκίνητο κερδίζει συνολικά 800€.



5 Μαρ 2026

Ενα σχόλιο για την ελληνική κοινωνία από τον Κώστας Κουτσουρέλης αντί για καλημέρα

 Ενα σχόλιο για την ελληνική κοινωνία από τον Κώστας Κουτσουρέλης αντί για καλημέρα:

"Αποκαρδιωτικά θλιβερό... Ενώ και στις ίδιες τις ΗΠΑ μόλις ένας στους τέσσερις υποστηρίζει την βάρβαρη επιδρομή κατά του Ιράν, υπάρχουν Έλληνες που επικροτούν και χαίρονται για τις δολοφονίες παιδιών και νηπίων. Και που φαντάζονται ότι όλα αυτά γίνονται προς προστασία των καταπιεσμένων από τη θεοκρατία! Ότι οι επίδοξοι απελευθερωτές έχουν παραδώσει στους τζιχαντιστές σιδηροδέσμια τη γειτονική μας Συρία για να την εκκαθαρίσουν από τους κοσμικούς και τους άπιστους και τους αλλόθρησκους και από τις χειραφετημένες γυναίκες, πολύ βολικά δεν το βλέπουν...

Δεν ήταν οι Έλληνες έτσι... Έως πρόσφατα σχεδόν, ήξεραν, καταλάβαιναν πόσο αισχρά ήταν τα τερτίπια των Μεγάλων Δυνάμεων. Δεξιοί και αριστεροί τα είχαν νιώσει στο πετσί τους, με τον υποβεβλημένο Εμφύλιο, με το ξεπούλημα της Κύπρου, με το αβαντάρισμα των Συνταγματαρχών. Άρκεσαν ολίγες δεκαετίες "φιλελεύθερης" διαφώτισης, αυτές του μεταψυχροπολέμου, συνετέλεσαν βέβαια και τα "λίαν γενναία δοσίματα" γνωστών και αγνώστων κέντρων και νά που ΜΜΕ, πανεπιστήμια και θεσμοί κάποτε ανεξάρτητοι μετατράπηκαν σε νεροκουβαλητές της πιο απάνθρωπης προπαγάνδας...

Το 2003 είχαν βουλιάξει οι δρόμοι της Αθήνας από τις μεγαλειώδεις πορείες διαμαρτυρίας για την εισβολή στο Ιράκ. Σήμερα, ψελλίσματα και δικαιολογίες από έναν λαό άβουλο και επιλήσμονα της ίδιας του της ιστορικής πείρας"...



3 Μαρ 2026

Ανακοίνωση Τμήματος Φεμινιστικής Πολιτικής ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ:8 Μάρτη 2026 Παγκόσμια Ημέρα των Γυναικών


Ανακοίνωση Τμήματος Φεμινιστικής Πολιτικής ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ

8 Μάρτη 2026
Παγκόσμια Ημέρα των Γυναικών
Η 8η Μάρτη καθιερώθηκε από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών το 1977, τιμώντας τους αγώνες του γυναικείου κινήματος. Έχει τις ρίζες της στις κινητοποιήσεις των εργατριών κλωστοϋφαντουργίας της Νέας Υόρκης το 1857, όταν διεκδίκησαν αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας, οκτάωρο, ίση αμοιβή και θεμελιώδη εργασιακά δικαιώματα.
Δεν αποτελεί μόνο ημέρα μνήμης και αγώνα, αλλά και διαρκή υπενθύμιση ότι η ισότητα δεν κατακτήθηκε οριστικά. Παρά τα σημαντικά βήματα προόδου, εξακολουθεί να αποτελεί ζητούμενο, καθώς κοινωνικές, οικονομικές και θεσμικές ανισότητες αναπαράγονται και παγιώνονται.
Σε μια περίοδο όπου ο αυταρχισμός ενισχύεται διεθνώς, η άνοδος της Ακροδεξιάς σε πολλές χώρες συνοδεύεται από αντιφεμινιστικές αντιδράσεις, περιορισμό δικαιωμάτων και προώθηση οπισθοδρομικών προτύπων για τον ρόλο της γυναίκας. Τα δικαιώματα στην αναπαραγωγική υγεία και στην εργασία αμφισβητούνται και αποδυναμώνονται, αποδεικνύοντας ότι καμία κοινωνική κατάκτηση δεν είναι δεδομένη.
Στην Ελλάδα του 2026, οι πατριαρχικές αντιλήψεις, η έμφυλη βία, οι γυναικοκτονίες, η σεξουαλική παρενόχληση, οι άνισες ευκαιρίες επαγγελματικής εξέλιξης και η περιορισμένη εκπροσώπηση των γυναικών σε θέσεις ευθύνης συνθέτουν μια πραγματικότητα που απέχει από τη συνταγματικά κατοχυρωμένη αρχή της ισότητας. Παράλληλα, η υποστελέχωση ή αποδυνάμωση κοινωνικών δομών που στηρίζουν εργαζόμενες μητέρες, κακοποιημένες γυναίκες και παιδιά επιβαρύνει περαιτέρω τις κοινωνικές ανισότητες.
Η ίση αμοιβή για ίση εργασία εξακολουθεί να μην αποτελεί αυτονόητη πραγματικότητα, καθώς το μισθολογικό χάσμα παραμένει στο 13,4%, ενώ η μητρότητα συχνά «τιμωρείται» με ελαστικές μορφές απασχόλησ
ης και δυσμενέστερους όρους εργασίας.
Απέναντι σε αυτές τις δομικές ανισότητες, η ενίσχυση και η συλλογική δράση των γυναικείων κινημάτων παραμένουν καθοριστικές. Ο αγώνας για μια κοινωνία χωρίς διακρίσεις, με πραγματική ισότητα, κοινωνική δικαιοσύνη και σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια δεν αποτελεί μόνο αίτημα των γυναικών· αποτελεί δημοκρατική και κοινωνική αναγκαιότητα.
8 ΜΑΡΤΗ
ΔΕΝ ΓΙΟΡΤΑΖΟΥΜΕ
ΑΓΩΝΙΖΟΜΑΣΤΕ
ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΜΕ

Την Κυριακή 8 Μάρτη συμμετέχουμε στις κατά τόπους εκδηλώσεις. Στην Αθήνα η συγκέντρωση γίνεται στην πλατεία Κλαυθμώνος στις 2μμ.

16 Φεβ 2026

🚩Ερώτηση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για την προστασία του αρχειακού υλικού από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή

Στη Βουλή, με ερώτηση προς την Υπουργό Παιδείας- Θρησκευμάτων και την Υπουργό Πολιτισμού, φέρνει η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ το ζήτημα της θεσμικής προστασίας του φωτογραφικού αρχειακού υλικού που αποτυπώνει την εκτέλεση των 200 αγωνιστών της Αντίστασης στο Σκοπευτήριο Καισαριανής την 1η Μαΐου 1944.

Πρόκειται για πρωτογενές ιστορικό τεκμήριο εξαιρετικής εθνικής σημασίας και κεντρικό στοιχείο της συλλογικής μνήμης της χώρας. Η ενδεχόμενη εμπορική διακίνηση ή ιδιωτική εκμετάλλευσή του χωρίς θεσμική παρέμβαση του ελληνικού κράτους εγείρει σοβαρά ζητήματα δημοσίου συμφέροντος και προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς, αναφέρουν οι βουλευτές.

Παράλληλα, θέτουν συγκεκριμένα ερωτήματα προς τα αρμόδια Υπουργεία:

Αν το Υπουργείο Πολιτισμού προτίθεται να κινήσει άμεσα τη διαδικασία χαρακτηρισμού του φωτογραφικού υλικού ως ιστορικού τεκμηρίου ιδιαίτερης εθνικής σημασίας, σύμφωνα με τον Ν. 3028/2002.
Αν το Υπουργείο Παιδείας προτίθεται να εξετάσει την άσκηση δικαιώματος προτίμησης από το Ελληνικό Δημόσιο, σε περίπτωση μεταβίβασης ή δημοπράτησης, ώστε το υλικό να περιέλθει στην κυριότητα του κράτους και να ενταχθεί στα Γενικά Αρχεία του Κράτους ή σε άλλο δημόσιο φορέα.
Αν, σε περίπτωση που το πρωτότυπο υλικό παραμείνει σε ιδιωτική κατοχή, θα διασφαλιστεί η ψηφιακή του αναπαραγωγή και η ελεύθερη δημόσια πρόσβαση, ώστε να ενταχθεί σε επίσημες δομές μνήμης και εκπαιδευτικά προγράμματα.
Η προστασία της ιστορικής μνήμης αποτελεί υποχρέωση της Πολιτείας. Οι Βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ αναμένουν σαφή και συγκεκριμένη τοποθέτηση της κυβέρνησης για τις άμεσες ενέργειές της.

Ακολουθεί το κείμενο της ερώτησης:

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς την Υπουργό Παιδείας- Θρησκευμάτων και την Υπουργό Πολιτισμού

Θέμα: Προστασία και θεσμική κατοχύρωση του αρχειακού υλικού από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή (1η Μαΐου 1944)

Τις τελευταίες ημέρες δημοσιοποιήθηκαν φωτογραφίες που αποτυπώνουν την εκτέλεση των 200 αγωνιστών της Αντίστασης στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944. Πρόκειται για υλικό εξαιρετικής ιστορικής βαρύτητας, το οποίο δεν συνιστά απλώς φωτογραφικό τεκμήριο, αλλά πρωτογενές ντοκουμέντο εγκλήματος πολέμου και κεντρικό στοιχείο της συλλογικής μνήμης της χώρας.

Η εκτέλεση των 200 κομμουνιστών κρατουμένων από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου αποτελεί κορυφαίο γεγονός της αντιστασιακής ιστορίας και της ναζιστικής θηριωδίας στην Ελλάδα.

Το Σκοπευτήριο της Καισαριανής έχει αναγνωριστεί ως ιστορικός τόπος θυσίας και σύμβολο δημοκρατικού αγώνα. Ως εκ τούτου, κάθε νέο αρχειακό υλικό που αφορά το συγκεκριμένο γεγονός εγείρει ζητήματα δημοσίου συμφέροντος και πολιτιστικής προστασίας.

Σύμφωνα με τον Ν. 3028/2002 περί προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς, τα νεότερα πολιτιστικά αγαθά, συμπεριλαμβανομένων αρχειακών τεκμηρίων ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας, μπορούν να χαρακτηριστούν ως μνημεία ή ιστορικά τεκμήρια εθνικής σημασίας. Παράλληλα, ο Ν. 1946/1991 για τα Γενικά Αρχεία του Κράτους προβλέπει τη διασφάλιση και συγκέντρωση αρχειακού υλικού που αφορά κρίσιμες περιόδους της εθνικής ιστορίας.

Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους επιτελούν κορυφαίο ρόλο στη διαφύλαξη της εθνικής μνήμης και στην αξιοποίηση όλων των ιστορικών τεκμηρίων του ελληνικού κράτους.

Η ενδεχόμενη εμπορική διακίνηση ή ιδιωτική εκμετάλλευση ενός τέτοιου υλικού χωρίς θεσμική παρέμβαση του ελληνικού κράτους δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα. Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, φωτογραφικά τεκμήρια ναζιστικών εγκλημάτων αντιμετωπίζονται ως δημόσια μνήμη και προστατεύονται θεσμικά, είτε μέσω χαρακτηρισμού ως εθνικού αρχείου είτε μέσω απόκτησης από το Δημόσιο.

Δεδομένης της βαρύτητας του ζητήματος και της ανάγκης να διασφαλιστεί ότι τέτοια τεκμήρια θα παραμείνουν προσβάσιμα στην κοινωνία, την έρευνα και την εκπαίδευση,

Ερωτώνται οι κ. Υπουργοί:

1. Προτίθεται το Υπουργείο Πολιτισμού να κινήσει άμεσα τη διαδικασία χαρακτηρισμού του συγκεκριμένου φωτογραφικού υλικού ως ιστορικού τεκμηρίου ιδιαίτερης εθνικής σημασίας, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 3028/2002;

2. Προτίθεται το Υπουργείο Παιδείας να εξετάσει την άσκηση δικαιώματος προτίμησης από το Ελληνικό Δημόσιο, σε περίπτωση μεταβίβασης ή δημοπράτησης του υλικού, ώστε αυτό να περιέλθει στην κυριότητα του κράτους και να ενταχθεί στα Γενικά Αρχεία του Κράτους ή σε άλλο δημόσιο φορέα;

3. Σε περίπτωση που το πρωτότυπο υλικό παραμείνει σε ιδιωτική κατοχή, προτίθενται τα Υπουργεία να εξασφαλίσουν την ψηφιακή του αναπαραγωγή και την ελεύθερη δημόσια πρόσβαση, ώστε να ενταχθεί σε επίσημες δομές μνήμης και εκπαιδευτικά προγράμματα;

Η προστασία της ιστορικής μνήμης δεν αποτελεί τυπική διοικητική διαδικασία. Αποτελεί υποχρέωση της Πολιτείας απέναντι στους αγωνιστές που θυσιάστηκαν, απέναντι στη δημοκρατία και απέναντι στις επόμενες γενιές. Τα τεκμήρια των ναζιστικών εγκλημάτων στην Ελλάδα δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως ιδιωτικά συλλεκτικά αντικείμενα, αλλά ως αναπόσπαστο μέρος της δημόσιας ιστορικής κληρονομιάς.

Αναμένουμε σαφή και συγκεκριμένη τοποθέτηση της κυβέρνησης για τις άμεσες ενέργειές της.





15 Φεβ 2026

Ο Σωκράτης Φάμελλος για την αποκάλυψη των φωτογραφιών της εκτέλεσης των διακοσίων της Καισαριανής

Οι συγκλονιστικές φωτογραφίες από την εκτέλεση των 200 αγωνιστών της 1ης Μαΐου 1944 στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής αποτελούν ιστορική κληρονομιά όλου του ελληνικού λαού.
Και μια σπουδαία υπενθύμιση ότι η ιστορία της χώρας μας γράφτηκε με αγώνες, αντίσταση και ιδανικά. Και με προσφορά και κόστος ζωής.
Οι αγωνιστές και οι αγωνίστριες του ΕΑΜ, στάθηκαν όρθιοι απέναντι στον ναζισμό, υπερασπιζόμενοι την ελευθερία, τη δημοκρατία, την αξιοπρέπεια και το δίκιο του Λαού.
Αυτά τα ντοκουμέντα δεν είναι εμπόρευμα. Είναι η ιστορία μας. Η ελληνική Πολιτεία οφείλει να τα αποκτήσει και να τα αναδείξει ως αναπόσπαστο στοιχείο της ιστορίας και της Παιδείας.
Για εμάς η μνήμη είναι ευθύνη και δύναμη στον αγώνα για κοινωνική δικαιοσύνη που παραμένει πάντα επίκαιρος και αναγκαίος.











--
λάμπρος φίλιος
6975201505 


--
λάμπρος φίλιος
6975201505 


--
λάμπρος φίλιος
6975201505 

16 Ιαν 2026

Η Ιστορία στο Κόκκινο για το Ματαρόα την Κυριακή 18 Ιανουαρίου


Η Ιστορία στο Κόκκινο: δέκατος τρίτος κύκλος εκπομπών
View this email in your browser
Κυριακή 18 Ιανουαρίου, 16:00-17:00 Στο Κόκκινο 105,5

Το «γεγονός Ματαρόα»: Οι γαλλικές υποτροφίες και η αποδημία της ελληνικής διανόησης (1945-1946)

Συζητούν ο Νικόλας Μανιτάκης και ο Μάνος Αυγερίδης

Ο Μάνος Αυγερίδης συζητά με τον Νικόλα Μανιτάκη, αναπληρωτή καθηγητή στο Τμήμα Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ, συνεπιμελητή του συλλογικού τόμου Ματαρόα, 1945. Από τον μύθο στην ιστορία (Ασίνη, 2018) και συγγραφέα του βιβλίου Το Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών (1915–1961). Η αειφορία των ελληνογαλλικών σχέσεων (Ασίνη, 2022), για το θρυλικό ταξίδι του οπλιταγωγού «Ματαρόα» τον Δεκέμβριο του 1945 και, κυρίως, για το «γεγονός Ματαρόα» πέρα από τον μύθο του: την αποστολή 200 και πλέον σπουδαστών και σπουδαστριών από την Αθήνα στο Παρίσι (περίπου 130 εξ αυτών με το «Ματαρόα»), με πρωτοβουλία του Οκτάβ Μερλιέ, στο πλαίσιο του μεταπολεμικού προγράμματος υποτροφιών της γαλλικής κυβέρνησης, σε μια Ευρώπη ακόμη ρημαγμένη από τον πόλεμο και σε μια Ελλάδα που βυθιζόταν, σταδιακά, στη δίνη του Εμφυλίου. Η συζήτηση φωτίζει το 1945 ως ιστορικό σταυροδρόμι, τις υποτροφίες ως κοινωνική πολιτική αλλά και πολιτιστική διπλωματία, το ζήτημα της αξιοκρατίας σε συνθήκες πολιτικής πόλωσης, τη δημόσια πολεμική και τον μύθο της «αποστολής διάσωσης κομμουνιστών», τον ρόλο θεσμών και προσώπων (Γαλλικό Ινστιτούτο, Πρεσβεία, ελληνικές αρχές), καθώς και την αλλαγή του κλίματος που οδήγησε στη σκλήρυνση της πολιτικής υποτροφιών, κλείνοντας οριστικά το «παράθυρο ευκαιρίας» του 1945.


Το Mataroa στο λιμάνι της Χάιφα μεταφέροντας Εβραίους επιζώντες από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, 7/1945 (Πηγή: Wikipedia)

Η Ιστορία στο Κόκκινο: Μια εκπομπή για το παρελθόν

Μουσική επιμέλεια: Θανάσης Μήνας

Ηχητική επιμέλεια: Λάζαρος Καραγιάννης

Οργάνωση παραγωγής: Ιωάννα Βόγλη, Πολίνα Ιορδανίδου

Παραγωγή: ΑΣΚΙ - Στο Κόκκινο 105,5

 
Email
Website
Facebook
Instagram
Spotify
YouTube
SoundCloud
X
Copyright © Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ), All rights reserved.

Our mailing address is:
Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ)
Πλατεία Ελευθερίας 1, 105 53 Αθήνα
Τηλ./Fax: 210 3223062, aski@askiweb.gr

www.askiweb.eu

Want to change how you receive these emails?
You can update your preferences or unsubscribe from this list

 


📌 Τετάρτη 21 Ιανουαρίου, 18:00: «Από τις Θαλάσσιες Μεταναστευτικές Οδούς στις Δικαστικές Αίθουσες»

 Τετάρτη 21 Ιανουαρίου, 18:00: «Από τις Θαλάσσιες Μεταναστευτικές Οδούς στις Δικαστικές Αίθουσες»

Προβολή του ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου «142 χρόνια»
Συζήτηση για την ποινικοποίηση των προσφυγικών ροών και τις ποινικές διώξεις κατά των προσφύγων και προσφυγισσών.
Στο πλαίσιο της έκθεσης “Τυφλό Σημείο” που συνδιοργανώνει το Ινστιτούτο Νίκος Πουλαντζάς στο Κέντρο Τεχνών του Δήμου Αθηναίων (Βασ. Σοφίας, Πάρκο Ελευθερίας), στις 21/1 και ώρα 18:00 θα προβληθεί το ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου “142 χρόνια”.
Θα ακολουθήσει ανοιχτή συζήτηση με το κοινό, με παρεμβάσεις από τους:
> Ιάσονα Αποστολόπουλο - Ακτιβιστή υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και διασώστη προσφύγων
> Έφη Δούση - Δικηγόρο των επιζώντων του ναυαγίου της Πύλου
> Ελένη Ζαρούλη - Συντονίστρια Εκπαίδευσης Προσφύγων στην Δομή της Ριτσώνας
> Γιουνούς Μουχαμάντι - Διευθυντή του Ελληνικού Φόρουμ Προσφύγων
> Άντλα Σασάτι - Διευθύντρια του Ελληνικού Φόρουμ Μεταναστών